Türk Eczacılık Günü ilk kez 14 Mayıs 1968’de o dönem Eczacılık Fakültesi Talebe Cemiyeti Başkanı Azmi Kerman’ın önayak olmasıyla kutlanmıştır. Ağabeyim Aral Öztekin’in ilk kutlamayı yapanlardan olması nedeniyle ben de ortaokul öğrencisiyken hazırlıklara ve heyecana şahit oldum. Bu makaleyi sadece yazılı kaynaklar değil, Azmi Kerman’ın anlattıkları ve kendi gözlemlerime dayanarak yazıyorum.
Ecz. Remzi Kocaer (1904-1997)
Eczacılık Günü fikri 1949 yılında Ecz. Remzi Kocaer tarafından ortaya atılmıştır. Eczacıların toplanarak mesleki sorunlarını tartışabilecekleri, meslekteki ilerlemeleri ve gelecekte yapılması gerekenleri konuşabilecekleri bir gün belirlenmesini öneren Remzi Kocaer bu günün tayin ve tespiti için araştırma yapmaya başlamıştır. Bu günün, meslek tarihinde bir başlangıç veya bir dönüm noktası ve her yıl kutlanmasını makul gösterecek kadar tarihi kıymeti haiz olmasını esas kabul ederek Mekteb-i Tıbbiye’nin Eczacı Sınıfından ilk öğrencilerin mezun olduğu tarihi araştırmıştır.
1956 yılında kurulan Türk Eczacıları Birliği’nin 1958’de yapılan 3. Büyük Kongresi’nde bu öneri gündeme gelmiş ve bu günü belirlemek üzere bir komisyon kurulmuştur.
Bu komisyonda şu kişiler yer almıştır: Prof. Dr. Salahattin Tandal, Ecz. Muzaffer Dinçol, Prof. Dr. Hayriye Amal, Ecz. Remzi Kocaer, Doç. Dr. Turhan Baytop, Ecz. Kimy. Naşit Baylav, Ecz. Kimy. İhsan Sönmez, Ecz. Ahmet Kandil, Ecz. Kimy. Samahattin Yula ve öğrenci temsilcisi Öner Miski.
Komisyonun yaptığı çalışmalar sonucunda iki tarih önerilmiştir.
14 Mayıs: İlk Eczacı sınıfı, Dr. C.A. Bernard tarafından kurulup 14 Mayıs 1839’da Sultan ikinci Mahmut tarafından açılmış olan Mektebi Tıbbiye-i Şahane (Ecole Impériale de Médecine de Galata Sérai) da ihdas edildiğine göre 14 Mayıs tarihi Eczacılık Günü olarak kabul edilmelidir.
5 Kasım: Sultan ikinci Mahmut tarafından açılmış olan Mektebi Tıbbiye-i Şahaneden 10 Ramazan 1256’da mezun olup da Çanakkale Askeri hastanesi eczacılığına tayin edilen ilk Eczacı Ahmet Mustafa Efendi’nin mezuniyet günü olan 10 Ramazan 1256 Türk Eczacılık Günü olarak kabul edilmelidir.
Sonuç: 5 Kasım 1959 da Eczacı Okulunun restore edilmekte olan yeni binada eğitime başlayabileceği düşünülerek aynı gün mektebin açılış töreni ile birlikte Eczacılık eğitiminin 120., Eczacı Okulunun 50. yılının enternasyonal bir şekilde kutlanması arzu edilmiş ve o zamanki eczacı okulu müdürü Prof. Dr. Ömer Özek başkanlığında bir komite oluşturularak bir kısım merkez heyeti üyelerinin de katıldığı muhtelif komisyonlar kurulmak suretiyle çalışmalara başlanmıştır. Ancak okul inşaatının 1959’da bitemeyeceğinin anlaşılması üzerine çalışmalara ara verilmiştir. Kutlama 1960’a ertelenmiştir.
27 Mayıs 1960 darbesinden sonra Eczacılık Günü fikri bir daha gündeme gelmemiştir.
Ecz. Azmi Kerman
2006 yılında Türk Eczacıları Birliği’nin 50. yılı için o dönemin başkanı Mehmet Domaç’ın isteği üzerine bir kitap hazırlamaya başladım. Eczacı Odalarının kuruluşuyla ilgili bilgi araştırırken Eskişehir’den Azmi Kerman’dan bir mektup aldım.
Azmi Kerman mektubunda 14 Mayıs 1968 günü yapılan ilk kutlamanın nasıl gerçekleştirildiğini açıklıyordu.
O tarihlerde İstanbul Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Talebe Cemiyeti başkanı olan Azmi Kerman eczacıların yılın belli bir gününde bir araya gelmesi, meslektaşlar arasında bir yakınlaşmaya neden olacağını, daha önemlisi ise mesleki konuların kamuoyu önünde gündem edilmesinin sağlanacağını savunuyordu. Eczacılık halk sağlığını birinci dereceden ilgilendiren bir meslek dalı olması nedeniyle eczacıların halk için neler yaptıklarını ve yapabileceklerini anlatmak için böyle bir gün, güzel bir fırsat olacaktı.
Kerman’ın TEB Merkez Heyeti üyeleriyle yaptığı görüşmeler sonucunda her yıl bir Eczacılık Günü kutlanması fikri benimsenir. Modern eczacılık eğitiminin 14 Mayıs 1839’da başlaması nedeniyle 14 Mayıs’ın Eczacılık Günü olması kararlaştırılır ve ilk Eczacılık Günü’nün anlamlı bir şekilde kutlanması için hazırlıklara başlanır.
İlk kutlama töreni, 14 Mayıs 1968 günü sabah İ.Ü. Eczacılık Fakültesi büyük amfide yapılmıştır. Törene İstanbul Valisi Vefa Poyraz, Sağlık Bakanlığı yetkilileri, öğretim üyeleri, TEB Merkez Heyeti üyeleri, eczacılar ve öğrenciler katılmışlardır. Günün anlam ve önemi üzerinde konuşmalar yapılmıştır. Daha sonra topluca İstanbul Üniversitesi bahçesinde bulunan Atatürk Anıtı’na gidilmiş, çiçekler konulmuş ve saygı duruşunda bulunulmuştur. Aynı grup daha sonra Taksim Anıtı’na giderek orada da saygı duruşunda bulunmuştur.
Azmi Kerman konuşmasını yaparken
Azmi Kerman, Vali Vefa Poyraz ve
Dekan Prof.Dr. Kasım Cemal Güven
İ.Ü. Eczacılık Fakültesi 1968 Yıllığından:
Azmi Kerman
Aral Öztekin (1945-1994)
Atatürk Anıtı’nda saygı duruşu
Azmi Kerman ve Merkez Heyeti başkanı Halit Tüzüner Taksim Anıtında
Aynı gün öğleden sonra Eczacılık Fakültesi öğrencilerinin süsleyip hazırladığı Spor ve Sergi Sarayında (bugünkü Lütfi Kırdar Kongre Merkezi) çok sayıda öğrencinin katılımıyla eğlenceler düzenlenmiş ve bir festival havası yaşanmıştır. 14 Mayıs akşamı ise Taksim Kervansaray’da bir akşam yemeği verilmiştir.
Spor ve Sergi Sarayındaki hazırlıklardan:
Spor ve Sergi Sarayında öğrenciler ve meslektaşlar
14 Mayıs 2019 günü emekli olmadan önceki son Eczacılık Tarihi dersimi verdim ve Türk Eczacılık Gününü anlattım. 1968 sınıfından 25 meslektaşımızı dersimde misafir ederek onları öğrencilerimize tanıttım.
Teşekkür: Sayın Ecz. Azmi Kerman’a verdiği bilgiler ve fotoğraflar için çok teşekkür ederim.
.
