İnsülin direnci ile mücadele etmenin en iyi yolu obezite ile mücadele etmektir. Kilo arttıkça ve fazla besin tükettikçe insülin direnci daha da artmaktadır. Dolayısıyla kilomuzu azaltmaya yönelik bir beslenme eğitimi almamız gerekmektedir. İnsülin direnci ile mücadele etmenin en önemli silahı, yeterli ve dengeli besin öğelerini içeren sağlıklı bir beslenme eğitimi almak ve yaşantımızı ona göre düzenlemektir. Gelin şimdi sizlerle insülin metabloizmasını ve çalışmaları değerlendirelim.
Peki sürekli üzerinde durduğumuz ve her iki kişiden birinin aa bende var dediği nedir
bu insülin? İnsülin, pankreasta üretilen bir hormondur. İnsülin metabolizmanın doğru çalışabilmesi için oldukça önemlidir. Öğünler ve atıştırmalar sonrasında sindirim sistemi içerisinde besinlerde bulunan büyük yapılı karbonhidratlar küçük şekerlere parçalanır ve emilerek kan dolaşımına verilir. Karbonhidratların yapı taşı olan glikoz, kan şekeri olarak bilinir. İnsülin hormonu kan dolaşımındaki şekerin hücreler tarafından alınmasını ve enerji
üretimi amacıyla kullanılmasını sağlar. Yani insülin doğru çalışırsa şeker hücreleri enerji olarak vücudumuzda kullanılır.
Peki İnsülin direnciniz vardı ama kendinize hiç bakmadınız bir dönüşüm oldu ve artık
Tip 2 Diyabet hastasısınız. Tip 2 Diyabet, prevelansı her yıl artan, yeterli metabolik
kontrol sağlanamadığında uzun dönemde çeşitli komplikasyonlara yol açabilen kronik bir
hastalıktır. Tip 2 diyabet vücuttaki insülin seviyelerini artırabilir. Bunun nedeni ise mevcut
üretilen hormon düzeyine karşı hücrelerin yanıtsız kalmasıdır. Sürekli, aşırı düzeyde insülin üreten pankreas hücreleri zamanla hasarlanabileceği için dikkatli olunmalıdır.
Tip 2 Diyabet hastalarına genellikle fazla kilo veya obezite eşlik eder; yüksek beden kütle indeksi (BKİ) diyabet riskinde artış ile sonuçlanır. Tip 2 diyabet tedavisinde kullanılan, diyabetli hastalarda, belirtileri azaltmaya odaklanan alternatif tıbbi beslenme yöntemleri bulunmaktadır. Bu beslenme yöntemleriyle de hastalar tedavi edilebilir. Evet yanlış duymadınız Tip 2 Diyabet tedavi edilebilir. Diyabet ve insülin direnci olan hastaların kilo kaybı için geleneksel olarak yüksek karbonhidrat, düşük yağ ve düşük protein önerilmektedir.
Diyabet tedavisinde çok çeşitli beslenme programları bulunur.
Diyabetik bireyin yaşam tarzını ve beslenme alışkanlıklarını göz önünde bulundurarak tedaviyi bireyselleştirmek, diyabet tedavisinde öncelikli hedeflere ulaşmak açısından
son derece önemlidir. Literatürde, diyabet tedavisinde kullanılan çok çeşitli tıbbi beslenme programları bulunmaktadır. Akdeniz tarzı, Dietary Approaches to Stop Hypertension (DASH), bitkisel kaynaklı (vegan ya da vejetaryen), düşük yağlı ve düşük karbonhidratlı vb.
diyetleri kapsayan çeşitli yeme tarzlarının diyabet yönetimi ve tedavisinde etkili olduğu bilinmektedir. Bununla birlikte son yıllarda çalışmalar, beslenmeyle alınan karbonhidratların kan şekeri kontrolünde önemli bir faktör olduğunu ve yemek sonrası durumu ağırlaştırabileceğini göstermektedir. Bu nedenle, birçok çalışmada karbonhidrat kısıtlamalı diyet ile kilo kaybı önerilmiştir. Diyabet kontrolü için düşük karbonhidrat diyetinin (LCD)
etkinliği araştırmacılar tarafından geniş bir şekilde tartışılmaktadır.
Ketojenik Diyetin Glisemik Kontrol ve İnsülin Direnci ile ilişkisine baktığımızda ise doğru beslenmenin sağlık durumu ve hastalık önleme üzerindeki etkisi ile ilgili çok miktarda verinin yanı sıra, düşük karbonhidratlı bir diyetin bazı metabolik yollarda iyileşme sağlayabileceği ve yararlı sağlık etkilerine sahip olabileceği fikrini desteklemek için yeterli kanıtlar vardır.
Kilo kaybı tedavisinde ketojenik diyetlerin kullanımının etkili olduğuna dair güçlü kanıtlar bulunmaktadır. Müdahale çalışmalarında T2D’lilerde karbonhidrat kısıtlı diyetlerin vücut ağırlığı ve İnsülin direncinde azaltıcı etkisini göstermiştir.
Sonuç olarak İnsülin direnci olan hastaların; kan şekerini yükseltmeyen düşük glisemik
indeksli, posa (lif) ve diğer besin öğeleri yönünden de zengin besinleri tercih etmesi
gerekir. Meyveler içeriğinde bulunan lif, vitamin ve mineraller ile hem insülin direncine hem de vücudun diğer normal fonksiyonlarına katkıda bulunan besinlerdir. Sebzeler hem düşük kaloriye sahip hem de lif içeriği bakımından zengin bitkisel besinlerdir. İnsülin direnci hastalarında kan şekeri düzeyinin kontrolünde olumlu etki sağlayabilirler. Düzenli egzersiz ile kan şekerinin düşürülmesi, yağ yakımının hızlanması ve kilo verme gibi diyabete karşı
olumlu gelişmeler sağlanabilir. Uzun lafın kısası İnsülin direnci ve Tip 2 Diyabet artık tedavi edilebilir.
Referanslar:
1. Efficacy of low carbohydrate diet for type 2 diabetes mellitus management: A
systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Meng Y, Bai
H,Wang S,Li Z,Wang Q,Chen L. 131, s.l. : Elsevier, 1 9 2017, Diabetes Research and
Clinical Practice, s. 124-131.
2. Düşük Karbonhidratlı Diyetlerin Tip 2 Diabetes Mellitus Üzerine Metabolik Etkileri. Nevin ŞANLIER, Yeşim İŞGÜZAR. 1, Türkiye Klinikleri : s.n., 2016, Cilt 2.
3. Beyond weight loss: a review of the therapeutic uses. Paoli A, Rubini A,Volek
JS,Grimaldi KA. 67, s.l. : Macmillan Publishers Limited, June 2013, European Journal of Clinical Nutrition, s. 789-796 REVIEW. ISSN 1476-5640.
4. Bozkurt N, Yıldız E. Diabetus Mellitus ve Beslenme Tedavisi. [yazan] Akso M,Besler T,Keçecioğlu S,Bozkurt N,Mercanlıgil SM,Merdol TK,Pekcan G,Yıldız E Baysa A. Diyet El Kitabı. s.l. : Hatiboğlu Yayınevi, 2016, s. 257-296.
5. Comparative Study of the Effects of a 1-Year Dietary Intervention of a LowCarbohydrate Diet Versus a Low-Fat Diet on Weight and Glycemic Control in Type 2 Diabetes. American Diabetes Association. 7, NY : s.n., Jul 2009, Diabetes Care, Cilt 32, s. 1147-1152.
